Ανακαλύφθηκε ο πιο μακρινός «ραδιοφάρος» στο σύμπαν

 Πρόκειται για ένα κβάζαρ που εξέπεμψε ισχυρή ακτινοβολία με τη μορφή ραδιοκυμάτων, τα οποία χρειάστηκαν 13 δισεκατομμύρια έτη φωτός για να φθάσουν στη Γη.

Σε κίνδυνο κατάρρευσης το διάσημο ραδιοτηλεσκόπιο του Αρεσίμπο

 Βοήθησε στην ανακάλυψη των πρώτων εξωπλανητών· προσέφερε τις πρώτες αξιόπιστες ενδείξεις για την ύπαρξη των πάλσαρ· και τα δεδομένα που προσέφερε οδήγησαν σε τουλάχιστον ένα βραβείο Νόμπελ Φυσικής.

Σήμερα, όμως, το ραδιοτηλεσκόπιο του Αρεσίμπο στο Πουέρτο Ρίκο βρίσκεται σε κακά χάλια.

Ακόμα ένα από τα καλώδια που στηρίζουν το γιγάντιο πιάτο του οργάνου έσπασε την περασμένη εβδομάδα και προκάλεσε νέες φθορές.

Πρόκειται «αναμφίβολα» για το χειρότερο ατύχημα στα σχεδόν 60 χρόνια ζωής του παρατηρητηρίου, δήλωσε στο περιοδικό Science o Ντόναλντ Κάμπελ του Πανεπιστημίου Κορνέλ, πρώην διευθυντής της εγκατάστασης.

Το γερασμένο τηλεσκόπιο, κατασκευασμένο σε μια φυσική κοιλότητα του εδάφους στους λόφους του Πουέρτο Ρίκο, έχει διάμετρο 307 μέτρων. Ήταν για δεκαετίες το μεγαλύτερο ραδιοτηλεσκόπιο του κόσμου, πριν τελικά χάσει τα σκήπτρα από το κινεζικό τηλεσκόπιο FAST, διαμέτρου 500 μέτρων, το οποίο εγκαινιάστηκε το 2016.

Παρά τα χρόνια του, το ραδιοτηλεσκόπιο του Αρεσίμπο παραμένει πολύτιμο λόγω της υψηλής ευαισθησίας του. Παραμένει εξάλλου ένα από τα λίγα ραδιοτηλεσκόπια που μπορεί να εκπέμπει ραδιοκύματα, πέρα από τα να ανιχνεύει. Χρησιμεύει έτσι ως γιγάντιο ραντάρ για την παρακολούθηση αστεροειδών που θα μπορούσαν μια μέρα να απειλήσουν τη Γη.

Η αρχή της παρακμής ήρθε το 2017, όταν το παρατηρητήριο χτυπήθηκε από τον κυκλώνα Μάρια που σάρωσε το Πουέρτο Ρίκο. Οι εργασίες επισκευής συνεχίζονταν ακόμα όταν το πρώτο καλώδιο έσπασε τον περασμένο Αύγουστο. Το συρματόσχοινο, πάχους 13 εκατοστών, ήταν ένα από τα βοηθητικά καλώδια που εγκαταστάθηκαν το 1994 για να στηρίξουν το βάρος επιπλέον κεραιών.

Τμήμα του γιγάντιου πιάτου αποκολλήθηκαν μετά τη θραύση του πρώτου καλωδίου (Πηγή: Arecibo Observatory)

Το τελευταίο συμβάν, το οποίο καταγράφηκε την περασμένη Παρασκευή, αφορά τη θραύση ενός από τα 12 κύρια καλώδια που κρατούν το πιάτο αναρτημένο από τρεις πυλώνες. Και τα δύο σπασμένα καλώδια συνδέονταν στον ίδιο πυλώνα, οπότε τα υπόλοιπα συρματόσχοινα δέχονται πλέον επιπλέον βάρος –το πιάτο του τηλεσκοπίου ζυγίζει 900 τόνους.

«Παρακολουθούμε την κατάσταση και εξετάζουμε όλες τις δυνατές επιλογές για τη σταθεροποίηση της κατασκευής. Πρώτη προτεραιότητά μας είναι η υγεία και η ασφάλεια του προσωπικού» ανακοίνωσε το αμερικανικό Εθνικό Ίδρυμα Επιστημών (NSF) που είναι ο ιδιοκτήτης του τηλεσκοπίου.

Η διαχείριση του παρατηρητηρίου έχει ανατεθεί σε κοινοπραξία με επικεφαλής το Πανεπιστήμιο της Κεντρικής Φλόριντα, το οποίο ζήτησε τον περασμένο μήνα έκτακτα επισκευαστικά κονδύλια 10,5 εκατ. δολαρίων. Ακόμα κι αν το αίτημα εγκριθεί, παραμένει άγνωστο αν το ποσό θα αρκέσει για την αποκατάσταση και της τελευταίας ζημιάς.

Το Αρεσίμπο παραμένει πολύτιμο για πολλούς τομείς της αστρονομίας και η τυχόν απώλειά του θα κόστιζε στην επιστήμη, σχολίασε ο Κάμπελ. Το οπτικό πεδίο του «εκτείνεται από τη στρατόσφαιρα μέχρι τις εσχατιές του Σύμπαντος» είπε.

«Θα ήταν τόσο κρίμα να το χάσουμε».

https://www.in.gr/2020/11/10/tech/se-kindyno-katarreysis-diasimo-radiotileskopio-tou-aresimpo/

Τα περιστέρια, η κεραία κι εγώ: Robert Wilson

 

Arno A. Penzias, Robert Wilson και η κεραία τους

Το 1964 το εργαστήριο Bell διέθετε μια ασυνήθιστη ραδιοφωνική κεραία πάνω σε έναν λόφο στο New Jersey. Η κεραία είχε στηθεί για την επικοινωνία μέσω ενός δορυφόρου, αλλά οι προδιαγραφές της – ανακλαστήρας 6 μέτρων με εξαιρετικά χαμηλούς θορύβους – την μετέτρεψαν σε επιστημονικό όργανο της ραδιοαστρονομίας.

Οι φυσικοί Arno Penzias και Robert W. Wilson, άρχισαν να χρησιμοποιούν αυτήν κεραία, για να μετρήσουν την ένταση των ραδιοκυμάτων που εκπέμπονται από τον Γαλαξία μας. Τελικά έκαναν μια μεγαλειώδη ανακάλυψη: ανίχνευσαν την κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου.

Οι μετρήσεις ήταν πολύ δύσκολες γιατί έπρεπε να απαλλαχτούν από οποιασδήποτε μορφής θόρυβο, ακόμα και τον θόρυβο που προκαλούσε η ίδια η κεραία. Οι δυο φυσικοί γνώριζαν ότι ένα ζευγάρι περιστεριών είχαν χτίσει τη φωλιά τους στο λαιμό της κεραίας.

H παγίδα με την οποία συνελήφθησαν τα δύο περιστέρια από τους Penzias και Wilson. Eκτίθεται στον πρώτο όροφο του Μουσείο Αέρος και Διαστήματος του Ιδρύματος Smithsonian στην Ουάσινγκτον (NASM/SI, Loan from Robert Wilson)

Έτσι, αφού έπιασαν τα περιστέρια, τα έστειλαν στα εργαστήρια Bell. Εκεί απελευθερώθηκαν, αλλά αυτά ξαναγύρισαν σπίτι τους, στον λαιμό της κεραίας! Μερικές μέρες αργότερα, πιάστηκαν πάλι και τελικά εμποδίστηκαν να «επαναγκατασταθούν» στην κεραία με πιο «αποφασιστικό τρόπο» (Ο Max Tegmark, αναφέρει στο βιβλίο του «Our Mathematical Universe: My Quest for the Ultimate Nature of Reality», ότι μετά από μερικά ποτήρια κρασί ο Arno Penzias του εκμυστηρεύτηκε πως όταν τα περιστέρια επέστρεψαν χρησιμοποιήθηκε όπλο …)

Όμως κατά τη διάρκεια της παραμονής τους εκεί τα περιστέρια είχαν επικαλύψει το λαιμό της, με εκείνο που ο Penzias ονόμαζε «λευκό διηλεκτρικό υλικό»(κουτσουλιές) . Και το υλικό αυτό μπορούσε σε θερμοκρασία δωματίου να είναι πηγή ηλεκτρικού θορύβου. Στις αρχές του 1965 κατάφεραν να απαλλάξουν το λαιμό της κεραίας από το «διηλεκτρικό επικάλυμμά» της και να καθαρίσουν εσωτερικά τις ακαθαρσίες που είχαν δημιουργηθεί. Όμως κι αυτή, όπως κι όλες οι άλλες προσπάθειες έφεραν μόνο μια πολύ μικρή ελάττωση της έντασης του παρατηρούμενου θορύβου.

Τελικά ο μικροκυματικός θόρυβος που συνέχιζε να καταγράφει η κεραία ήταν το
«ελάχιστο κομμάτι μουσικής που αντέχει
ανάμεσα σε γαλαξίες και νεφελώματα
να δίνει σήμα και να κυματίζει» ⁽³⁾,
η κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου, το αρχαιότερο απομεινάρι από την εποχή της Μεγάλης Έκρηξης.

Στο βίντεο που ακολουθεί ο Robert Wilson, που τιμήθηκε με Νόμπελ φυσικής το 1978, θυμάται το ζευγάρι των περιστεριών που «εμπόδιζαν» μια από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις του 20^ου αιώνα:

πηγές
1. The Pigeon, the Antenna, and Me: Robert Wilson
2. «Τα Πρώτα Τρία Λεπτά», Steven Weinberg 
3. «Ο κήπος βλέπει», Οδυσσέας Ελύτης

https://physicsgg.me/2015/10/21/%cf%84%ce%b1-%cf%80%ce%b5%cf%81%ce%b9%cf%83%cf%84%ce%ad%cf%81%ce%b9%ce%b1-%ce%b7-%ce%ba%ce%b5%cf%81%ce%b1%ce%af%ce%b1-%ce%ba%ce%b9-%ce%b5%ce%b3%cf%8e-robert-wilson/

Η ταινία “The Dish ΙΙ”

http://youtu.be/Tc4MSie-P0k

Στο παραπάνω βίντεο βλέπουμε το τρέιλερ της ταινίας “The Dish (Το Πιάτο)”. Πρόκειται για μια διασκεδαστική τανία που περιγράφει το πως οι ραδιοαστρονόμοι της Αυστραλίας κατάφεραν την τελευταία στιγμή να αποκαταστήσουν την επικοινωνία με το Απόλλων 11, κατά τη διάρκεια της προσελήνωσής του τον Ιούλιο του 1969, όταν ο άνθρωπος για πρώτη φορά θα περπατούσε στο φεγγάρι. Έτσι δόθηκε η ευκαιρία στους τηλεθεατές της Γης να παρακολουθήσουν "ζωντανά" το ιστορικό αυτό επίτευγμα.

Η Αυστραλία έχει δημιουργήσει από τότε μια παράδοση στις επικοινωνίες με αποστολές στο διάστημα, που έμειναν στην ιστορία. Η παράδοση αυτή, σύμφωνα με το universetoday, θα συνεχιστεί σε τρεις ημέρες από σήμερα, κατά την προσγείωση του Curiosity στον Άρη. Το Canberra Deep Space Communication Complex (CDSCC) θα είναι ο κεντρικός σταθμός παρακολούθησης κατά την διάρκεια της προσγείωσης. Οι κεραίες 70 και 30 μέτρων θα επικοινωνούν με το Curiosity, αλλά και με το Mars Odyssey, ένα άλλο διαστημικό σκάφος της NASA που βρίσκεται ήδη σε τροχιά γύρω από τον Άρη. Το 64 μέτρων τηλεσκόπιο Parkes - που εμφανίζεται στην ταινία “The Dish” - θα καταγράψει σήματα απευθείας από το Curiosity σε περίπτωση που υπάρξει πρόβλημα με την αναμετάδοση.... Άραγε θα μπορούσε το γεγονός  αυτό να εμπνεύσει τον σκηνοθέτη του "The Dish" Rob Sitch ή κάποιον άλλον σκηνοθέτη, ώστε να γυριστεί το "The Dish ΙΙ"; 

Η ΙΒΜ κατασκευάζει τον ισχυρότερο υπολογιστή του κόσμου

Θα επεξεργάζεται τα δεδομένα της συστοιχίας ραδιοτηλεσκοπίων Square Kilometer Array (SKA)

Η ΙΒΜ αναπτύσσει έναν πανίσχυρο υπολογιστή ο οποίος θα επεξεργάζεται τον ωκεανό των δεδομένων που θα παράγει καθημερινά το επίγειο διαστημικό παρατηρητήριο SKA που θα τεθεί σε λειτουργία σε περίπου μια δεκαετία. Ο υπολογιστής ή καλύτερα το γιγάντιο υπολογιστικό σύστημα που ονομάζεται Dense Apperture Array θα αποτελείται από πολλές υπομονάδες και όταν τεθεί σε λειτουργία θα είναι ο ισχυρότερος υπολογιστής στον κόσμο.

Το SKA

Το SKA θα αποτελείται από μια συστοιχία περίπου 3 χιλιάδων ραδιοτηλεσκοπίων διαμέτρου 15 μέτρων το καθένα. Τα τηλεσκόπια θα είναι τοποθετημένα το ένα δίπλα στο άλλο σε μια έκταση ίση με 200 γήπεδα ποδοσφαίρου. Το συνολικό άνοιγμά τους θα είναι ένα τετραγωνικό χιλιόμετρο και γι αυτό το σούπερ τηλεσκόπιο που θα προκύψει τελικά έλαβε την ονομασία Square Kilometer Array (SKA).

Στο SKA θα είναι συνδεδεμένοι περί τους 100 σταθμούς παρατήρησης. Από αυτούς οι 25 θα βρίσκονται συγκεντρωμένοι σε έναν πυρήνα διαμέτρου 5 χιλιομέτρων, άλλοι 25 σε έναν μεγαλύτερο κύκλο 50 χιλιομέτρων και οι υπόλοιποι 50 σε μια μεγάλη περιοχή ακτίνας 3.000 χιλιομέτρων. Το SKA θα επιτρέψει στους επιστήμονες να εντοπίσουν και να μελετήσουν δισεκατομμύρια γαλαξίες, να «ταξιδέψουν» στις απαρχές του Σύμπαντος και να ελέγξουν την ακρίβεια των θεωριών του Αϊνστάιν.

Στην κατασκευή του SKA συμμετέχουν 67 οργανισμοί και πανεπιστήμια από 20 χώρες και, αν όλα πάνε σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η εγκατάσταση θα ξεκινήσει να κατασκευάζεται το 2016. Η Νότιος Αφρική και η Αυστραλία είναι οι επικρατέστερες περιοχές για να το φιλοξενήσουν και αύριο στο Αμστερνταμ αναμένεται να συζητηθεί το ζήτημα της τοποθεσίας. Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, η κατασκευή του θα ξεκινήσει σε τέσσερα χρόνια και θα ολοκληρωθεί το 2024.

O υπολογιστής του … διαστήματος

Το SKA θα παράγει πολλά Petabits/δευτερόλεπτο, ένα petabit ισούται με ένα τετράκις εκατομμύρια bits. Η ποσότητα των δεδομένων που θα παράγει ημερησίως το SKA θα είναι 100 φορές μεγαλύτερη από εκείνη της κίνησης στο Internet σε παγκόσμιο επίπεδο, 100 φορές μεγαλύτερη από την ετήσια παραγωγή δεδομένων του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων στο CERN και αρκετή για να «γεμίσουν» 15 εκατομμύρια iPod 64GB.

Στόχος των κατασκευαστών είναι ο σούπερ υπολογιστής του να μπορεί να πραγματοποιεί ένα τρισεκατομμύριο υπολογισμούς/δευτερόλεπτο! Ενδεικτικό της ισχύος του υπολογιστή είναι ότι αν ενώναμε τους ένα εκατομμύριο ισχυρότερους υπολογιστές στον κόσμο και πάλι ο υπολογιστής που αναπτύσσει η IBM θα εξακολουθούσε να είναι ισχυρότερος.
tovima.gr - dailymail.co.uk

Τα άστρα νετρονίων θα καθοδηγούν τα διαστημόπλοια

Δορυφορική πλοήγηση πέραν του ηλιακού μας συστήματος - Επιστήμονες από το Ινστιτούτο Max Planck αναπτύσσουν το GPS του διαστήματος

Το σύστημα θα χρησιμοποιεί τα πάλσαρς (αστέρες νετρονίων) για να καθορίζει την πορεία μέσα στο σύμπαν

Τα γνωστά συστήματα δορυφορικής πλοήγησης (GPS) προσδιορίζουν θέσεις μόνο πάνω στoν μικροσκοπικό πλανήτη Γη. Οι ερευνητές του Ινστιτoύτου Max Planck προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα νέο σύστημα πλοήγησης που θα χρησιμοποιεί τα πάλσαρ σαν «φάρους» για να καθοδηγεί διαστημόπλοια που θα ταξιδεύουν πέραν του ηλιακού μας συστήματος. Οι ερευνητές αυτοί είναι τόσο αισιόδοξοι για το ανθρώπινο είδος, που θεωρούν ότι, όχι μόνο δεν θα αυτοκαταστραφεί, αλλά θα επιβιώσει επιχειρώντας διαστρικά ταξίδια μέσα στο αχανές σύμπαν.
Φροντίζουν λοιπόν να βρουν από τώρα τον τρόπο ώστε τα διαστημόπλοια να μην χάνουν το δρόμο τους, αλλά η πορεία τους στο σύμπαν να καθορίζεται με εκπληκτική ακρίβεια χρησιμοποιώντας τους αστέρες νετρονίων ή πάλσαρς. 
Το νέο σύστημα εντοπισμού στο διάστημα θα χρησιμοποιεί τις ακτίνες Χ που εκπέμπονται από τα πάλσαρς
Όταν άστρα με πολύ μεγαλύτερη μάζα από τον Ήλιο μας φθάνουν προς στο τέλος της ζωής τους, τότε ο θάνατός τους χαρακτηρίζεται από μια δραματική έκρηξη σουπερνόβα, που καταστρέφει το μεγαλύτερο μέρος του άστρου.
Αυτό που απομένει μετά την έκρηξη είναι ένα τεράστιας πυκνότητας αστρικό αντικείμενο που είναι γνωστό ως αστέρας νετρονίων. Τα άστρα νετρονίων ανιχνεύθηκαν εξαιτίας των ισχυρών ηλεκτρομαγνητικών πεδίων που εκπέμπουν προς δυο αντίθετες κατευθύνσεις.
Το άστρο νετρονίων περιστρέφεται γρήγορα και αν η δέσμη της ακτινοβολίας κατευθύνεται προς τη Γη, βλέπουμε έναν παλμό ακτινοβολίας σε πολύ τακτά χρονικά διαστήματα – γι αυτό άλλωστε και η ονομασία πάλσαρ (pulsar = PULSating stAR).

Η θέση του Enterprise (!) προσδιορίζεται χρησιμοποιώντας τους παλμούς ακτινοβολίας τριών πάλσαρς

Το σύστημα του «διαστημικού GPS» θα χρησιμοποιεί τις ακτίνες Χ που εκπέμπουν τα πάλσαρς για να επιτυγχάνει τριγωνομέτρηση παρόμοια με κείνη που γίνεται για τον εντοπισμό της θέσης των κινητών τηλεφώνων πάνω στη Γη.
Η ακρίβεια των περιοδικών σημάτων των πάλσαρς είναι συγκρίσιμη με την ακρίβεια των ατομικών ρολογιών και για αυτό μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως κοσμικοί ραδιοφάροι διαστημικής πλοήγησης, όπως ακριβώς χρησιμοποιούνται οι δορυφόροι GPS για την πλοήγηση πάνω στη Γη.

Με την μέθοδο αυτή η θέση του διαστημοπλοίου θα προσδιορίζεται με ακρίβεια λίγων μιλίων παντού, μέσα στο ηλιακό μας σύστημα αλλά και πέρα απ’ αυτό.
www.dailymail.co.uk

Πόσο μακριά στο σύμπαν έχουν φτάσει οι τηλεοπτικές μας εκπομπές;

Έχετε αναρωτηθεί ποτέ πόσο μακριά έχουν εξαπλωθεί οι ραδιοτηλεοπτικές εκπομπές στον γαλαξία μας;

Στο μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας «Επαφή» του Carl Sagan, οι ραδιοαστρονόμοι στη Γη συλλαμβάνουν σήματα  από τον Βέγα που βρίσκεται σε απόσταση 25 έτη φωτός. Η αρχική αποκωδικοποίηση του σήματος έδειξε ότι αυτό περιείχε τηλεοπτικά στιγμιότυπα με τον Αδόλφο Χίτλερ να κηρύσσει την έναρξη των Ολυμπιακών αγώνων το 1936!
Η εναρκτήρια τελετή των Ολυμπιακών του Βερολίνου ήταν στην πραγματικότητα η πρώτη τηλεοπτική εκπομπή από τη Γη με κάποια υπολογίσιμη ισχύ. Αυτό το τηλεοπτικό σήμα – σε αντίθεση με τις συνηθισμένες ραδιοφωνικές εκπομπές των προηγούμενων δεκαετιών - διαπέρασε την ιονόσφαιρα και έφυγε προς το διάστημα.
Σύμφωνα λοιπόν με την πλοκή του μυθιστορήματος το σήμα αυτό συνέλαβαν οι εξωγήινοι στον Βέγα και το έστειλαν ξανά πίσω, δείχνοντας έτσι στους κατοίκους της Γης ότι «ανίχνευσαν» την ύπαρξή τους (χωρίς βέβαια να έχουν καμιά ιδέα για το τι ήταν ο Χίτλερ).
Αν υιοθετήσουμε την άποψη του Carl Sagan, ότι τα πρώτα ραδιοτηλεοπτικά σήματα ικανά να ανιχνευθούν από εξωγήινους, διέφυγαν προς το διάστημα την δεκαετία του 1930, τότε αυτά θα έχουν διανύσει, από τότε μέχρι σήμερα, περίπου 80 έτη φωτός.
Ή δεδομένου ότι οι άνθρωποι εξέπεμπαν ραδιοκύματα από τις αρχές του αιώνα και κάποια από αυτά διέφυγαν στο διάστημα, τότε θα έχουν διανύσει χονδρικά απόσταση 100 ετών φωτός.
Έτσι υπάρχει μια σφαίρα διαμέτρου 200 ετών φωτός, στην οποία περιέχονται «σημάδια» που θα αποκάλυπταν την ύπαρξη του ανθρώπινου πολιτισμού σε όποιον εξωγήινο πολιτισμό βρίσκεται μέσα στην σφαίρα αυτή (και θα είχε τη δυνατότητα να συλλάβει αυτά τα ραδιοτηλεοπτικά κύματα).
Ενώ αυτή η σφαίρα των 200 ετών φωτός είναι αστρονομικά μεγάλη απόσταση (στην κυριολεξία),
σε σύγκριση με το μέγεθος του γαλαξία μας είναι πολύ μικρή – και σε σύγκριση με το σύμπαν εντελώς μηδαμινή.
Αυτό αποδεικνύει η εικόνα που κατασκεύασε ο Adam Grossman (blog.jackadam.net)

Η εικόνα μεγεθύνεται με διαδοχικά κλικ πάνω της

Μια διαφορετική άποψη της προηγούμενης εικόνας (κλικ πάνω στην εικόνα για μεγέθυνση)

Η "φούσκα" των 200 ετών φωτός είναι η μικρή μπλε κουκκίδα μέσα στο πλαίσιο στην πρώτη εικόνα ή η κίτρινη κουκκίδα στη δεύτερη εικόνα. Βέβαια όταν ένα ραδιοφωνικό σήμα διανύσει μια απόσταση 100 ετών φωτός έχει εξασθενήσει τόσο πολύ που πιθανόν να είναι μη ανιχνεύσιμο. Αλλά κανείς δεν είναι σίγουρος με τεχνολογία των .... εξωγήινων!

Στο βίντεο που ακολουθεί βλέπουμε τα πρώτα λεπτά της ταινίας «Επαφή» που βασίστηκε στο μυθιστόρημα του Sagan. Το πλάνο δείχνει αρχικά τη Γη από κοντά και στη συνέχεια "απομακρύνεται" ταχύτατα. Όσο πιο πολύ απομακρυνόμαστε από τη Γη τόσο πιο παλιοί είναι και οι ραδιοτηλεοπτικοί ήχοι που ακούμε!

http://youtu.be/kNAUR7NQCLA

Τηλεσκόπιο ALMA: το μεγαλύτερο άλμα από την εποχή του Γαλιλαίου

Το τηλεσκόπιο ALMA (Atacama Large Millimetre/Submillimetre Array) θα μπορούσε να μας αποκαλύψει τον τρόπο που σχηματίστηκαν οι πλανήτες και να λύσει το μυστήριο του σχηματισμού των ωκεανών της Γης.

Tα τηλεσκόπια ALMA και VLA θα παρατηρήσουν τα πρώτα στάδια σχηματισμού των πλανητών

Το πιο ακριβό επίγειο τηλεσκόπιο ALMA - 1.3 δισεκατομμύρια δολάρια – που βρίσκεται στο υψόμετρο των Άνδεων της Χιλής έχει μια νέα αποστολή – να διερευνήσει τον τρόπο με τον οποίο σχηματίστηκαν οι πλανήτες όπως η Γη μας.
Μαζί με ένα άλλο τεράστιο ραδιοτηλεσκόπιο, το Very Large Array (VLA) – ένα σύνολο από 27 κεραίες στο Νέο Μεξικό – το ALMA ξετυλίγει το μυστήριο σχηματισμού των πλανητών από τους δίσκους αερίων και σκόνης γύρω από νεαρά άστρα.
Οι επιστήμονες περιγράφουν το τηλεσκόπιο ΑLMA ως το μεγαλύτερο άλμα στην τεχνολογία από την εποχή του Γαλιλαίου

Το ραδιοτηλεσκόπιο ALMA βρίσκεται στο οροπέδιο Chajnantor, στην έρημο Ατακάμα της Χιλής, περίπου 1500 χλμ. βόρεια του Σαντιάγο

Αυτά τα «καινούργια μάτια» θα μας επιτρέψουν να μελετήσουμε σε μια χωρίς προηγούμενο κλίμακα την κίνηση των αερίων και της σκόνης στους δίσκους που περιβάλλουν τα νέα άστρα και να τεστάρουμε τις διάφορες θεωρίες σχηματισμού των πλανητών που υπάρχουν ή να δημιουργήσουμε καλύτερες.
Τα ραδιοτηλεσκόπια ALMA και VLT θα διερευνήσουν χιλιάδες νεοσχηματιζόμενα πλανητικά συστήματα.
Οι τελευταίες παρατηρήσεις του ALMA έγιναν σε ένα νέο άστρο - που απέχει απόσταση περίπου 170 ετών φωτός από τη Γη – υπόσχονται να ρίξουν φως στον τρόπο με τον οποίο δημιουργήθηκαν οι ωκεανοί της Γης. Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι τεράστιες ποσότητες του νερού προέρχονται από κομήτες που βομβάρδισαν τη νεαρή Γη, αλλά δεν είναι σίγουροι για την ακριβή ποσότητα.
Οι υποψίες για το γεγονός αυτό δημιουργήθηκαν από την μεγάλη περιεκτικότητα του δευτερίου στο θαλασσινό νερό, ένα ισότοπο του υδρογόνου, που βρίσκεται στην μεσοαστρική ύλη (το δευτέριο περιέχει στον πυρήνα του ένα πρωτόνιο και ένα νετρόνιο).

Μια εικόνα γαλαξιών (οι γαλαξίες κεραίες) που λήφθηκε από την διάταξη των τηλεσκοπίων ALMA

Τα δύο νέα τηλεσκόπια θα βοηθήσουν επίσης στην περαιτέρω μελέτη της εξέλιξης των γαλαξιών και του σχηματισμού των άστρων στο πρώιμο Σύμπαν, πριν από 10 ή 12 δισεκατομμύρια χρόνια πριν.
www.dailymail.co.uk

LOFAR: Το μεγαλύτερο τηλεσκόπιο του κόσμου

... θα αναζητήσει τα ίχνη των πρώτων  άστρων

To LOFAR αποτελείται από συστοιχίες κεραιών διάσπαρτες στην Ευρώπη

Το μεγαλύτερο «εικονικό» ραδιοτηλεσκόπιο που έχει δημιουργηθεί έως σήμερα θα σχηματίσουν τουλάχιστον 20.000 κεραίες, διάσπαρτες σε όλη την Ευρώπη, οι οποίες θα συνδεθούν σύντομα μέσω Διαδικτύου. Ένας από τους πρώτους στόχους του θα είναι οι αναζήτηση των πρώτων άστρων που έλαμψαν στο Σύμπαν πριν από σχεδόν 14 δισεκατομμύρια χρόνια.

Η Συστοιχία Χαμηλών Συχνοτήτων (Low Frequency Array = LOFAR) θα αποτελείται από συστοιχίες κεραιών σε 48 τοποθεσίες της Ολλανδίας και σε άλλες περιοχές της Ευρώπης, διασυνδεδεμένες μέσω οπτικών ινών.

Με τη μεσολάβηση ενός υπερυπολογιστή που θα αναλύει όλα τα σήματα ταυτόχρονα, οι κεραίες σχηματίζουν ένα εικονικό ραδιοτηλεσκόπιο διαμέτρου 1.000 χιλιομέτρων. «Θα είναι ίσως το πιο περίπλοκο και ευέλικτο ραδιοτηλεσκόπιο που έχει δημιουργηθεί ποτέ» είπε στο Space.com ο Χάινο Φάλκε, πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου του LOFAR.

Το γιγάντιο όργανο «θα μπορεί να σαρώνει ολόκληρο τον ουρανό του Βορείου Ημισφαιρίου δύο φορές σε μόλις 45 μέρες» πρόσθεσε ο Γκέοργκ Χέαλντ του ASTRON, του Ολλανδικού Ινστιτούτου Ραδιοαστρονομίας.

Η συστοιχία θα αναλύει ραδιοκύματα χαμηλής συχνότητας, μιας σχετικά ανεξερεύνητης περιοχής του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος.

Εξαιρετικά ασθενή ραδιοκύματα που ανιχνεύονται σήμερα σε αυτές τις συχνότητες προέρχονται από τα ψυχρά σύννεφα υδρογόνου που γέμιζαν το Σύμπαν πριν εμφανιστούν τα πρώτα άστρα, περίπου 400 εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη.

H ανάλυση των μεταβολών σε αυτά τα ραδιοκύματα αναμένεται να προσφέρουν νέα στοιχεία όχι μόνο για τα πρώτα άστρα αλλά για τους πρώτους γαλαξίες. «Ήταν μια καίρια φάση στην πρώιμη εξέλιξη του Σύμπαντος, η οποία εκτείνεται από τα 400 μέχρι τα 800 εκατομμύρια χρόνια μετά τη Μεγάλη Έκρηξη» σχολίασε ο Γκερ ντε Μπρούιν του ASTRON.

Οι υπεύθυνοι του LOFAR δέχονται τώρα αιτήσεις για τη χρήση του οργάνου από ερευνητικές ομάδες σε όλο τον κόσμο, με την έναρξη της πλήρους λειτουργίας του να προγραμματίζεται για τον Μάιο.

Σε επόμενη φάση, το εικονικό ραδιοτηλεσκόπιο θα συνδράμει τις προσπάθειες του ινστιτούτου SETI για την ανίχνευση σημάτων από εξωγήινους πολιτισμούς.
www.tanea.gr - dailygalaxy.com

To μεγαλύτερο τηλεσκόπιο άρχισε τις παρατηρήσεις του

To RadioAstron είναι πράγματι το μεγαλύτερο ραδιοτηλεσκόπιο που κατασκευάστηκε ποτέ. Και βρίσκεται ήδη σε λειτουργία.
Το βασικότερο εξάρτημα του τηλεσκοπίου είναι η γιγάντια κεραία διαμέτρου 10 μέτρων, που μεταφέρει το διαστημικό σκάφος Spectr-R .
(Πατήστε ΕΔΩ  για να δείτε διαδραστικά το διαστημικό σκάφος Spectr-R και την κεραία του)
Το Spectr-R, εκτοξεύθηκε και μπήκε σε τροχιά γύρω από τη Γη τον Ιούλιο, στα πλαίσια του διαστημικού προγράμματος της Ρωσίας.
Πολλοί το ονομάζουν «ρωσικό Hubble», με την διαφορά ότι "βλέπει" το φάσμα των ραδιοκυμάτων, σε αντίθεση με το Hubble που φωτογραφίζει στο υπεριώδες, το ορατό και υπέρυθρο φως.
Το RadioAstron λειτουργεί σε συνδυασμό με επίγεια τηλεσκόπια, και παίρνοντας υπόψη την τροχιά του γύρω από τη Γη, σχηματίζεται μια νοητή κεραία συλλογής ραδιοκυμάτων με διάμετρο 30 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο της Γη (όταν βρίσκεται στην μέγιστη απόσταση από τη Γη).

Διαθέτει με τον τρόπο αυτό 10000 φορές μεγαλύτερη διακριτική ικανότητα από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble.
Στην πρώτη παρατήρηση του στις 15 Νοεμβρίου, το διαστημικό σκάφος Spektr-R, απείχε περίπου 100.000 χιλιόμετρα από την επιφάνεια της Γης.
Το διαστημικό τηλεσκόπιο που συνδέθηκε με επίγεια ραδιοτηλεσκόπια κεραίες στην Ρωσία, Ουκρανία και Γερμανία «στόχευσε» έναν μακρινό γαλαξία που ονομάζεται 0212+735.
Στην αποστολή του RadioAstron που θα διαρκέσει πέντε χρόνια περίπου, θα ερευνηθούν λεπτομερώς αστρονομικά αντικείμενα, όπως η μαύρη τρύπα στο κέντρο του κοντινού μας γαλαξία M87, νεογέννητα πλανητικά συστήματα, άστρα νετρονίων, αλλά θα βοηθήσει επίσης και στον προσδιορισμό της απόστασης γαλαξιών από τη Γη εντοπίζοντας τα ραδιοκύματα που εκπέμπουν μοριακά νέφη που περιέχονται σ’ αυτούς. Το τελευταίο με τη σειρά του θα μπορούσε να βοηθήσει στη μελέτη της διαστολής του σύμπαντος και της σκοτεινής ενέργειας.
www.newscientist.com

Skynet: Οικιακοί υπολογιστές εξερευνούν τα άστρα

Το πρόγραμμα Skynet αξιοποιεί τη διαθέσιμη ισχύ χιλιάδων οικιακών υπολογιστών για να αναλύσει τεράστιο όγκο διαθέσιμων αστρονομικών δεδομένων.

Αν και το όνομα παραπέμπει στον υπερυπολογιστή που φέρνει τον πυρηνικό όλεθρο στη σειρά ταινιών του «Εξολοθρευτή», ο Skynet του Διεθνούς Κέντρου Ραδιοαστρονομικών Ερευνών (ICRAR- International Centre for Radio Astronomy Research) έχει πιο αγαθούς (και συγκεκριμένα, επιστημονικούς) σκοπούς: τη δημιουργία ενός δικτύου οικιακών υπολογιστών με σκοπό την ανάλυση τεράστιων όγκων αστρονομικών δεδομένων....

Βίντεο: A.L.M.A. - η μεγαλύτερη συστοιχία ραδιοτηλεσκοπίων...

... είναι έτοιμη να λειτουργήσει.

Τα αρχικά Α.L.M.A. σημαίνουν: Atacama Large Millimeter/submillimeter Array

Έτοιμο να λειτουργήσει είναι το μεγαλύτερο επίγειο διαστημικό παρατηρητήριο ALMA. Στην ουσία πρόκειται γιά ένα«πάρκο» ραδιοτηλεσκοπίων και πριν λίγα 24ωρα τοποθετήθηκε το 16ο από τα συνολικά 66 ραδιοτηλεσκόπια από τα οποία θα αποτελείται. Η δημιουργία του είναι προϊόν της συνεργασίας Ευρώπης, ΗΠΑ και Ιαπωνίας και όπως ήταν προγραμματισμένο με την τοποθέτηση του 16ου τηλεσκοπίου το παρατηρητήριο ξεκινά την λειτουργία του και την εξερεύνηση του Διαστήματος....

Το Spektr-R (ή RadioAstron) σε τροχιά

Η Ρωσία αντεπιτίθεται με διαστημικό τηλεσκόπιο «ισχυρότερο από το Hubble»

Η κεραία του Spektr-R έχει διάμετρο 10 μέτρα. Πατήστε ΕΔΩ για να περιστρέψετε την εικόνα

Παρά τα τεχνικά προβλήματα στη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, το διαστημικό ραδιοτηλεσκόπιo Spektr-R κατάφερε τελικά να ανοίξει τη γιγάντια κεραία του. Η ανακούφιση ήταν μεγάλη για το διαστημικό πρόγραμμα της Ρωσίας, η οποία μπορεί τώρα να υπερηφανεύεται για το μεγαλύτερο τροχιακό τηλεσκόπιο του κόσμου, το οποίο θα προσφέρει ανάλυση χιλιάδες φορές μεγαλύτερη από του Hubble.

Το «ρωσικό Hubble», όπως το έχουν αποκαλέσει, θα βλέπει βέβαια στο φάσμα των ραδιοκυμάτων, σε αντίθεση με το διάσημο αμερικανικό τηλεσκόπιο που δίνει θεαματικές εικόνες στο υπεριώδες, το ορατό και υπέρυθρο φως.
Το πλεονέκτημα του Spektr-R είναι ότι θα μπορεί να λειτουργεί σε συνδυασμό με επίγεια τηλεσκόπια, σχηματίζοντας μια νοητή κεραία συλλογής ραδιοκυμάτων με διάμετρο 30 φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο της Γης.

Θα μπορεί έτσι να προσφέρει εικόνες μακρινών αντικειμένων και σχηματισμό με ανάλυση 10.000 φορές από αυτή που προσφέρει το Hubble....

Ανιχνεύθηκαν μόρια σακχάρου στην κατοικήσιμη ζώνη του Γαλαξία μας

Μόριο σακχάρου που συνδέεται άμεσα με την δημιουργία ζωής εντόπισαν οι αστρονόμοι σε μια περιοχή του γαλαξία μας όπου θα μπορούσαν να υπάρχουν κατοικήσιμοι πλανήτες. Η γλυκοαλδεΰδη (HOCH ₂ -CH = O) – ο απλούστερος μονοσακχαρίτης – μπορεί να αντιδράσει με την προπενάλη και να σχηματίσουν ριβόζη, ένα βασικό συστατικό του ριβονουκλεϊκού οξέος (RNA), που πιστεύεται ότι είναι το κεντρικό μόριο για την δημιουργία ζωής.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το ραδιοτηλεσκόπιο IRAM στη Γαλλία, με το οποίο ανίχνευσαν το μόριο σε μια περιοχή του διαστήματος, 26000 έτη φωτός μακριά από τη Γη, όπου σχηματίζονται άστρα μεγάλης μάζας. Παρατήρησαν την περιοχή με υψηλή γωνιακή ανάλυση και σε διαφορετικά μήκη κύματος, επιβεβεβαιώνοντας την παρουσία των τριών χαρακτηριστικών γραμμών της γλυκοαλδεΰδη στο κεντρικό μέρος της περιοχής.
«Είναι η πρώτη φορά που η γλυκοαλδεΰδη, ένα βασικό σάκχαρο, ανιχνεύεται σε μια περιοχή σχηματισμού άστρων, όπου θα μπορούσαν να υπάρξουν πλανήτες φιλόξενοι στη ζωή» δηλώνουν οι επιστήμονες της ερευνητικής ομάδας. Η γλυκοαλδεΰδη είχε ανιχνευθεί παλιότερα μόνο προς το κέντρο του γαλαξία μας, όπου οι συνθήκες είναι ακραίες σε σχέση με τον υπόλοιπο γαλαξία. Το γεγονός ότι τώρα ανιχνεύθηκε σε μια περιοχή μακριά από το γαλαξιακό κέντρο δείχνει ότι η παραγωγή αυτού του βασικού συστατικού της ζωής μπορεί να γίνεται και σε άλλες περιοχές του γαλαξία. Αυτό είναι μια καλή είδηση για την αναζήτηση της εξωγήινης ζωής...
dailygalaxy.com

Ρωσικό διαστημικό τηλεσκόπιο με 30 φορές μεγαλύτερη «διάμετρο» από τη Γη

Σε τροχιά το Radio-Astron

H κεραία του RadioAstron έχει 10 μέτρα διάμετρο. Συνδεόμενο όμως με πολλά επίγεια τηλεσκόπια δημιουργεί μια γιγάντια κεραία - ένα «πιάτο» που υπολογίζεται ότι θα έχει διάμετρο 30 φορές μεγαλύτερη από την διάμετρο της Γης. 

http://youtu.be/48O4kgjjKkc
Τέθηκε σε τροχιά πριν από λίγες ώρες το ρωσικό διαστημικό τηλεσκόπιο RadioAstron. Η εκτόξευση έγινε από το διαστημικό κέντρο του Μπαϊκονούρ στο Καζακστάν και το τηλεσκόπιο θα κινείται σε ελλειπτική τροχιά γύρω από την γη σε διαφορετικά υψόμετρα.

To τηλεσκόπιο θα μπει σε τροχιά με έναν πύραυλο που εκτοξεύθηκε από το διαστημικό κέντρο του Μπαϊκονούρ στο Καζακστάν

Το RadioAstron θα μπορεί να σαρώνει όλα τα μήκη και πλάτη του γαλαξία μας και να εντοπίζει ηλιακά συστήματα που βρίσκονται πολύ μακριά από εμάς.....

Ο νέος βραχίονας του Γαλαξία μας

... αποκαλύπτεται χάρη στο μονοξείδιο του άνθρακα

Η βασική δομή του γαλαξία μας πιστεύεται ότι περιλαμβάνει ένα νέο βραχίονα που δεν μπορούμε να δούμε (το γκρι χρώμα δείχνει τμήματα που δεν έχουν  προσδιοριστεί ακόμη).  Για περισσότερη σαφήνεια από την εικόνα έχουν παραληφθεί γνωστά τμήματα σπειροειδών βραχιόνων.

Επειδή ο Γαλαξίας μας περιέχει μεγάλες ποσότητας σκόνης είναι δύσκολο να παρατηρηθεί διεξοδικά με οπτικά τηλεσκόπια. Έτσι οι λεπτομέρειες των σπειροειδών βραχιόνων του είναι λιγότερο γνωστές σε σχέση με την δομή των βραχιόνων του γαλαξία της Ανδρομέδας, που ναι μεν βρίσκεται μερικά εκατομμύρια έτη φωτός μακριά, δεν επισκιάζεται όμως από την μεσοαστρική σκόνη.
Ευτυχώς τα ραδιοφωνικά κύματα μπορούν να περάσουν μέσα από την σκόνη. Ραδιοφωνική ακτινοβολία εκπέμπουν τα μόρια του μονοξειδίου του άνθρακα που περιέχονται στους «αόρατους» βραχίονες και μπορούν να αποκαλύψουν με ακρίβεια την δομή τους. Οι αστρονόμοι του Cambridge Tom Dame και Pat Thaddeus χρησιμοποιώντας την εκπομπή του μονοξειδίου του άνθρακα από τα πιο απομακρυσμένα μέρη του γαλαξία, ανακάλυψαν ένα νέο μεγάλο σπειροειδή βραχίονα με πυκνή συγκέντρωση μονοξειδίου. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η νέα σπείρα είναι προέκταση του βραχίονα Ασπίδας-Κενταύρου, έναν από τους δύο κύριους σπειροειδείς βραχίονες του γαλαξία μας (βλέπε σχήμα). Εάν η πρότασή τους επιβεβαιωθεί, θα αποδειχθεί ότι ο Γαλαξίας μας έχει μια εντυπωσιακή συμμετρία, με το νέο βραχίονα να είναι συμμετρικός του βραχίονα του Περσέα.
physicsforme.wordpress.com

Ραδιοτηλεσκόπιο εντοπίζει "ίχνη" μαύρης τρύπας

Ο ελλειπτικός γαλαξίας NGC 5128 είναι πηγή ραδιοκυμάτων και είναι γνωστός ως Centaurus Α. Στην εικόνα το μπλε χρώμα παριστάνει ακτίνες Χ και το πορτοκαλί μικροκύματα. Αποκαλύπτονται οι πίδακες και οι ραδιο-ακτινοβολούντες λοβοί που προέρχονται από την κεντρική μαύρη τρύπα του Κενταύρου Α

Ο Κένταυρος Α είναι ένας γιγάντιος ελλειπτικός ενεργός γαλαξίας, 12 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά. Στην καρδιά του βρίσκεται μια μαύρη τρύπα με μάζα 55 εκατομμυρίων ηλιακών μαζών.

Η συνεργασία TANAMI (εννέα ραδιοτηλεσκόπια που βρίσκονται σε τέσσερις ηπείρους) έχει δώσει την καλύτερη έως σήμερα εικόνα των πιδάκων των σωματιδίων που δημιουργούνται από τη μαύρη τρύπα. Αποκαλύπτονται χαρακτηριστικά των πιδάκων τόσο μικρά όσο το μήκος 15 ημερών φωτός.

nasa.gov

Σούπερ παρατηρητήριο με χιλιάδες ραδιοτηλεσκόπια

Θα φωτίσει το παρελθόν του Σύμπαντος και θα αναζητήσει εξωγήινη ζωή

Καλλιτεχνική απεικόνιση ενός τμήματος του νέου παρατηρητήριου που θα αποτελείται από χιλιάδες τηλεσκόπια

Λονδίνο
Η κατασκευή του μεγαλύτερου επίγειου διαστημικού παρατηρητηρίου συμφωνήθηκε το περασμένο Σάββατο 2 Απριλίου στη Ρώμη. Το παρατηρητήριο θα έχει έκταση ενός τετραγωνικού χιλιομέτρου και θα αποτελείται από χιλιάδες ραδιοτηλεσκόπια.
Στην κατασκευή του εμπλέκονται πολλές χώρες και δεκάδες διεθνείς οργανισμοί και εταιρίες και το κόστος του υπολογίζεται ότι θα αγγίξει το 1,5 δις ευρώ.

Η λειτουργία του αναμένεται ότι θα βοηθήσει στο να αποκαλυφθούν σημαντικές πληροφορίες για την λειτουργία του Σύμπαντος όπως για παράδειγμα, να δούμε πως έμοιαζε πριν σχηματιστούν οι γαλαξίες, πως εξελίχθηκε η διαδικασία γέννησης άστρων και γαλαξιών και φυσικά η αναζήτηση ζωής στο διάστημα.
Στην κατασκευή του SKA (Square Kilometre Array) συμμετέχουν η Αυστραλία, η Κίνα, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ολλανδία, η Νέα Ζηλανδία, η Μ.Βρετανία και η Νότιος Αφρική. Όπως αποφασίστηκε το κέντρο του σχεδιασμού και του συντονισμού του εγχειρήματος θα είναι το διαστημικό παρατηρητήριο Jodrell Bank που βρίσκεται λίγο έξω από το Μάντσεστερ στην Αγγλία.
Η τοποθεσία κατασκευής του SKA δεν έχει ακόμη αποφασιστεί αφού αναζητείται μια περιοχή που να καλύπτει διάφορες προϋποθέσεις,παραδείγματος χάριν θα πρέπει να έχει ξερό κλίμα, να είναι μακριά από πηγές ραδιοπαρασίτων (π.χ ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς, ραντάρ κλπ) και ταυτόχρονα να είναι σχετικά εύκολα προσβάσιμο στους επιστήμονες. Όπως έγινε γνωστό Αυστραλία, Νέα Ζηλανδία και Νότιος Αφρική είναι οι τρεις χώρες στις οποίες θα αναζητηθεί η περιοχή για την κατασκευή του SKA και η τελική απόφαση θα ληφθεί το 2012.
Το "ομόκεντρο" παρατηρητήριο

Το παρατηρητήριο θα αποτελείται από 100 περίπου σταθμούς παρατήρησης. Από αυτούς οι 25 θα βρίσκονται συγκεντρωμένοι σε έναν πυρήνα διαμέτρου 5 χιλιομέτρων, άλλοι 25 σε έναν μεγαλύτερο κύκλο 50 χιλιομέτρων και οι υπόλοιποι 50 σε μια μεγάλη περιοχή ακτίνας 3.000 χιλιομέτρων. Υπολογίζεται ότι το παρατηρητήριο θα αποτελείται από τρεις χιλιάδες τηλεσκόπια τα κάτοπτρα των οποίων θα έχουν διάμετρο 15 μέτρων.
Είναι πιθανό βέβαια να χρησιμοποιηθούν και μεγαλύτερα τηλεσκόπια. Τα τηλεσκόπια θα είναι συνδεδεμένα μεταξύ τους με ένα πανίσχυρο σύστημα τηλεπικοινωνιών, που θα αποτελείται από οπτικές ίνες. Το τελικό κόστος κατασκευής θα εξαρτάται τόσο από το μέγεθος των τηλεσκοπίων όσο και από τον αριθμό τους. Οι μεγάλες κεραίες κοστίζουν ασύγκριτα περισσότερο από τις μικρές, αλλά από την άλλη πλευρά το κόστος διασύνδεσης τριάντα κεραιών είναι ασύγκριτα μικρότερο από το κόστος διασύνδεσης οκτώ χιλιάδων.
tovima.gr/science - .dailymail.co.uk/sciencetech

Γιγάντια ομάδα ραδιοτηλεσκοπίων "ακούει" το διάστημα

Αυτή είναι η εικόνα ενός τμήματος του ουρανού γύρω από το κβάζαρ 3C196 - μια μαύρη τρύπα σε έναν  γαλαξία 6,9 δισεκατομμύρια έτη φωτός μακριά - και είναι η καλύτερη που δημιουργήθηκε μέχρι τώρα, από το διεθνές τηλεσκόπιο LOFAR (Low Frequency Array).
Για να δημιουργήσει τέτοιες εικόνες, η ομάδα του LOFAR ομάδα συνδέεται με τα ραδιοτηλεσκόπια στις Κάτω Χώρες, τη Γερμανία, τη Γαλλία και πιο πρόσφατα με το Ηνωμένο Βασίλειο, σχηματίζοντας έτσι το μεγαλύτερο μέχρι σήμερα συνδεδεμένο δίκτυο ραδιοτηλεσκοπίων. Το LOFAR λειτουργεί σε κεντρικό επίπεδο από το ASTRON, το Ολλανδικό Ινστιτούτο για την ραδιοαστρονομία και χρησιμοποιεί ένα ειδικό υπερυπολογιστή για την επεξεργασία των αποτελεσμάτων.
Το δίκτυο έχει σχεδιαστεί για να "ακούσει" τον ουρανό στις χαμηλότερες δυνατές ραδιοσυχνότητες από την επιφάνεια της γης (10 - 250 MHz) και αυτή η συλλογή πληροφοριών  θα βοηθήσει τους αστρονόμους να κατανοήσουν το τρόπο δημιουργίας των πρώτων άστρων.
newscientist.com

Το υδρογόνο εκπέμπει στην ραδιοφωνική συχνότητα των 1420 ΜHz

Τα αέρια νέφη του μεσοαστρικού χώρου που βρίσκονται σε θερμοκρασία 10 έως 100 Κ περιέχουν κυρίως υδρογόνο σε ατομική ή μοριακή μορφή. Τέτοια αέρια νέφη ήταν πολύ δύσκολο να ανιχνευθούν από τους αστρονόμους, διότι τα ψυχρά αυτά νέφη δεν εμφάνιζαν μετρήσιμη εκπομπή στα οπτικά μήκη κύματος.
Όμως, το 1945 ο van de Hulst ανακοίνωσε ότι θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί η παρατήρηση του μεσοαστρικού ατομικού υδρογόνου στο ραδιοφωνικό μήκος κύματος των 21 cm (ή στη συχνότητα των 1420 ΜHz).
Όταν ένα ηλεκτρόνιο ατόμου μεταβαίνει από τροχιά υψηλότερης ενέργειας σε τροχιά χαμηλότερης ενέργειας, τότε εκπέμπεται ένα φωτόνιο. Το φωτόνιο έχει ενέργεια ίση με την ενεργειακή διαφορά των δύο τροχιών. Η εκπομπή αυτού του φωτονίου σε μια ορισμένη διακριτή ενέργεια εμφανίζεται σαν μια διακριτή«γραμμή» ή ως μήκος κύματος στο ηλεκτρομαγνητικού φάσματος.
Σύμφωνα με τον van de Hulst οι ραδιοαστρονόμοι θα μπορούσαν να ψάξουν για τη γραμμή των 21 εκατοστών του ουδέτερου υδρογόνου. Η γραμμή αυτή εκπέμπεται ως εξής: το άτομο του υδρογόνου αποτελείται από ένα ηλεκτρόνιο σε τροχιά γύρω από ένα πρωτόνιο στον πυρήνα. Τόσο το ηλεκτρόνιο όπως και το πρωτόνιο έχουν σπιν.

Στη χαμηλότερη ενεργειακή κατάσταση, ή θεμελιώδη κατάσταση, τα σπιν των δύο σωματιδίων έχουν αντίθετες κατευθύνσεις. Όταν το άτομο διεγείρεται, είτε απορροφώντας ένα φωτόνιο είτε από πρόσκρουση σε άλλα άτομα, το ηλεκτρόνιο απορροφά ένα μικρό ποσό ενέργειας, με αποτέλεσμα, τα σπιν των δύο σωματιδίων να αποκτήσουν την ίδια κατεύθυνση.

Όταν το άτομο επιστρέφει στην φυσική του κατάσταση, χάνει αυτή την ενέργεια εκπέμποντας ένα φωτόνιο με μήκος κύματος 21 εκατοστών, στην ραδιοφωνική περιοχή του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος.

Έτσι το 1951, οι Ewen και Purcell σχεδόν ταυτόχρονα με τους Muller και Oort, ανίχνευσαν ραδιοφωνική ακτινοβολία των 21 cm.
Tα αέρια νέφη που εκπέμπουν την ακτινοβολία αυτή ονομάζονται περιοχές ΗΙ.
Το μη επανδρωμένο διαστημόπλοιο της ΝΑSΑ Pioneer 10, που εκτοξεύθηκε το 1972 με σκοπό την εξερεύνηση του Δία και άλλων πλανητών, ήταν γνωστό ότι θα αποτελούσε την πρώτη ανθρώπινη κατασκευή που θα ξεπερνούσε τα όρια του ηλιακού συστήματος. Για την εξαιρετικά απίθανη περίπτωση που θα συναντούσε εξωγήινο πολιτισμό, περιείχε σε μια πλάκα από χρυσό τα παρακάτω σχέδια.

Μεταξύ των άλλων παρατηρούμε ότι η πλάκα περιέχει και την διαδικασία εκπομπής των 21 cm από το άτομο υδρογόνου.

Προφανώς ένας εξωγήινος πολιτισμός θα έχει ανιχνεύσει επίσης την ακτινοβολία αυτή, δεδομένου ότι το σύμπαν μας συνίσταται κυρίως από υδρογόνο.